Prowadzenie lekcji na trudne tematy może być wyzwaniem. Jak przekazywać wiedzę, ale nie straszyć? Jak zadbać o to, by dzieci zrozumiały zagrożenie i potrafiły zareagować? Poniżej czeka gotowa lekcja dla dzieci z klas 1-3 o pożarach i ewakuacji – z darmowymi prezentacjami do wykorzystania. Sprawdź!
Bezpieczeństwo dzieci to jeden z najważniejszych obowiązków dorosłych. Musimy najmłodszych nauczyć właściwych reakcji podczas pożaru, czy ewakuacji. Wiedzę powinniśmy przekazywać w prosty, spokojny i praktyczny sposób, wspierając się filmami, odgrywanymi scenkami. Musimy pamiętać, aby nie straszyć i nie pokazywać obrazów, do których nie dojrzały emocje naszych odbiorców.
Poniżej przedstawiam krok po kroku, jak uczyć najmłodszych bezpiecznej ewakuacji oraz zasad postępowania podczas pożaru.
Lekcja dla klas 1-3 o pożarach i ewakuacji: jak nauczyć dzieci z klas 1-3 bezpiecznej ewakuacji i reagowania w razie pożaru?
Krok 1: Wyjaśnij, czym jest pożar, dym, ewakuacja.
Cel: Zrozumienie zagrożenia bez straszenia.
- Użyj prostych słów: „Pożar to ogień, który wymknął się spod kontroli i może być niebezpieczny.”
- „Dym potrafi być groźniejszy niż ogień, ponieważ szybko rozprzestrzenia się, ogranicza widoczność, jest duszący”.
- „Ewakuacja – wyprowadzenie ludzi z zagrożonego terenu i przeprowadzenie ich w bezpieczne miejsce”
- Porozmawiaj na temat wzywania straży pożarnej, utrwal numer alarmowy 112.
- Ważne – Unikaj drastycznych opisów – skup się na zasadach bezpieczeństwa.
- Pomocne formy: obrazki.
KROK 2: Wprowadź zasadę „Nie chowamy się – uciekamy”
Cel: Eliminacja niebezpiecznych odruchów.
Ustal 3 zasady zachowania się podczas pożaru:
- Nie chowamy się (pod ławką, w szafie).
- Nie wracamy po plecaki, zabawki.
- Słuchamy nauczyciela / dorosłego.
Możemy odegrać krótkie scenki inscenizujące prawidłowe odruchy.
KROK 3: Jak poruszać się w dymie?
Cel: Nauka bezpiecznego zachowania.
- Pokaż prawidłowy sposób poruszania się w dymie:
- Kucamy, czołgamy się nisko przy ziemi.
- Zakrywamy usta i nos rękawem. W miarę możliwości zwilżamy zdjętą bluzę i przykładamy do nosa.
- Podczas ewakuacji trzymamy się ściany, aby nie zgubić się w dymie.
Jeżeli musimy zostać w pomieszczeniu zakrywamy szczeliny pod drzwiami bluzami, kocami.
- Wykorzystaj ćwiczenie ruchowe. Na hasło:
„pożar, dym” – dzieci idą nisko.
„pożar” – idą szybkim krokiem wyprostowani.
Krok 4: Naucz rozpoznawania sygnałów alarmowych
Cel: Dziecko wie, kiedy trzeba się ewakuować.
- Odtwórz dźwięk alarmu
- Wyjaśnij: „Gdy słyszysz alarm – przerywasz zabawę i słuchasz dorosłych.”
- Podkreśl, że nie chowamy się i nie uciekamy sami.
- Wypróbuj ćwiczenie: „Co robisz, gdy słyszysz ten dźwięk?” – rozmowa w kręgu.
Krok 5: Omów zasady bezpiecznego zachowania w klasie podczas alarmu.
Cel: Dzieci znają podstawowe reguły.
Najważniejsze zasady (warto je zilustrować):
Po usłyszeniu alarmu:
- Ustawiamy się parami.
- Nie zabieramy plecaków ani zabawek.
- Nauczyciel przelicza dzieci.
- Idziemy parami spokojnie, nie biegniemy. (Pamiętaj, że jesteś odpowiedzialny za osobę z pary, jeżeli zgubi się poinformuj niezwłocznie nauczyciela).
- Wychodzimy na zewnątrz najbliższym wyjściem.
- Stwórz z dziećmi plakat: „Jak się ewakuujemy?”
Krok 6: Pokaż drogę ewakuacyjną
Cel: Dzieci wiedzą, którędy wychodzić.
- Przejdź z klasą trasę ewakuacyjną.
- Pokaż znaki ewakuacyjne: zielone strzałki, wyjścia.
- Wskaż miejsce zbiórki i powiedz, że w tym miejscu należy się ustawić w dwuszeregu, nauczyciel jeszcze raz sprawdza obecność i wszyscy czekamy na dalsze instrukcje.
- Zabawa do wykorzystania: „Detektywi bezpieczeństwa” – dzieci szukają znaków ewakuacyjnych.
Krok 7: Przećwicz ewakuację „na niby”
Cel: Oswojenie z procedurą.
- Zrób próbną ewakuację bez alarmu.
- Przypominaj spokojnym głosem kolejne kroki.
Krok 8: Utrwalaj wiedzę regularnie
Cel: Wyrabianie trwałych nawyków.
- Krótkie przypomnienia w odstępach czasowych.
- Oglądanie filmików, bajek.
- Nauka piosenki lub rymowanki o ewakuacji.
- Quiz „Tak czy nie?”
PREZENTACJA: lekcja dla klas 1-3 o pożarach i ewakuacji
Po przejściu z uczniami wyżej wymienionych kroków, warto wciąż utrwalać i pogłębiać wiedzę, np. przedstawiając prezentację dostępną poniżej.
Prezentacja „Pożar, alarm, ewakuacja” – link.
Prezentacja zawiera bardzo szeroki wybór materiałów dotyczących bezpieczeństwa podczas pożaru. Można pokazać dzieciom tylko niektóre treści lub w odstępach czasu prezentować filmy poszerzając wiedzę i umiejętności uczniów w wypadku zagrożenia.
Co zawiera prezentacja:
Prezentacja zawiera filmy animowane, które zostały przygotowane przez Ośrodek Rozwoju Edukacji ORE:
- PALĄCE SIĘ UBRANIE.
Po obejrzeniu filmu dziecko będzie wiedziało, co należy zrobić w razie zapalenia się ubrania na sobie, lub na kimś. - POŻAR W DOMU LUB W SZKOLE.
Film przedstawia, co należy zrobić w przypadku pożaru w domu lub w szkole, prezentuje opis prawidłowych i nieprawidłowych zachowań. - WZYWANIE POMOCY.
W filmie zostały omówione treści dotyczące: jak należy prawidłowo wezwać straż pożarną i jak się zachować, kiedy straż przybędzie na miejsce. - POŻAR W LESIE LUB NA ŁĄCE.
Po obejrzeniu filmu dziecko będzie wiedziało, co zrobić, gdy zauważy pożar na otwartym terenie, pozna zasady, jak uniknąć zagrożenia podczas przebywania n - ZNAKI EWAKUACYJNE.
W filmie zostały zaprezentowane znaki ewakuacyjne oraz zasady bezpiecznej ewakuacji.
Pozostałe materiały:
- EduKredka – EWAKUACJA
Film edukacyjny objaśnia, jak wyglądają i co oznaczają znaki ewakuacyjne oraz przedstawia podstawowe zasady pozwalające na sprawne opuszczenie budynku objętego zagrożeniem. - Przedstawiona w formie grafiki BEZPIECZNA EWAKUACJA W SZKOLE
- Kamlotki – Kazio i Straż Pożarna dla dzieci
- Film edukacyjny o zawodzie strażaka — pokazuje jak wygląda praca strażaka i sprzęt, którym się posługuje.
Dodatkowo, zwłaszcza w trzeciej klasie można wykorzystać materiały zawarte w filmach:
- ALARM W SZKOLE #2 (Technika wokół nas) Pi-stacja Technika
Materiał omawia, jak należy postępować, jeśli usłyszysz w szkole alarm, jak wyglądają i co oznaczają konkretne znaki ewakuacyjne i znaki ochrony przeciwpożarowej. - „EWAKUACJA SZKOŁY” – film edukacyjny zrealizowany przez Biuro Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego Urzędu m.st. Warszawy
Filmu przedstawia inny wariant zagrożenia, związany ze znalezieniem niebezpiecznego pakunku. Film ma uświadomić młodym ludziom ich rolę w procesie rozpoznania zagrożeń, a także nauczyć, jak dbać o bezpieczeństwo własne i innych.
Dlaczego to takie ważne?
Wprowadzenie dzieci w temat reagowania na zagrożenia w sposób dostosowany do ich wieku (np. poprzez zabawy edukacyjne, odgrywanie ról czy wizualizacje) pozwala im lepiej zrozumieć wagę sytuacji kryzysowych oraz zwiększa ich poczucie bezpieczeństwa. Regularne ćwiczenia i rozmowy o tym, jak należy postępować, sprawiają, że dzieci będą bardziej pewne swoich reakcji w razie rzeczywistego zagrożenia. Powodzenia!
Sprawdź inne Darmowe materiały dla rodziców i nauczycieli dostępne na naszym blogu!
